राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराजांची संपूर्ण माहिती Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज हे भारत देशातील महाराष्ट्रातील एक थोर आध्यात्मिक संत होते. त्यांचे पूर्ण नाव माणिक बंडोजी इंगळे असे होते.  त्यांचा जन्म ३० एप्रिल १९०९ मध्ये महाराष्ट्रातील अमरावती जिल्ह्यातील यावली गावात एका गरीब कुटुंबात झाला. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराजांची संपूर्ण माहिती Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

ते आडकोजी महाराजांचे शिष्य होते. तुकडोजी महाराज हे महाराष्ट्रातील ग्रामीण भागातील रस्ते बांधण्यासह सामाजिक सुधारणांमध्ये सहभागी होते. त्यांनी “ग्रामगीता” लिहिली ज्यामध्ये गाव विकासाच्या साधनांचे वर्णन केले गेले. त्यांनी अंधश्रद्धा निर्मुलन व जातिभेदाच्या निर्मुलनासाठी आपल्या भजनांचा आणि कीर्तनाचा वापर केला. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

त्यांनी आपले प्रारंभिक जीवन बराच काळ रामटेक, सालबर्डी, रामधीघी आणि गोन्दोडाच्या खोल जंगलात व्यतीत केले. जरी ते  औपचारिकदृष्ट्या फारसे शिक्षित नव्हते, तरीही त्यांची तत्त्वज्ञानात्मक क्षमता खूप उच्चतेची होती. भारत देश हा खेड्यांचा देश असल्यामुळे जर सर्वप्रथम खेड्यांचा विकास झाला तर देशाचा विकास आपोआप होईल अशी विचारसरणी तुकडोजी महाराजांची होती. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

महाराष्ट्रातील विदर्भात त्यांचा विशेष संचार असला तरी, त्यांनी महाराष्ट्रातच नव्हे तर संपूर्ण भारतभर आध्यात्मिक, सामाजिक व राष्ट्रीय एकात्मतेचे प्रबोधन करीत होते. ते जपानमध्येही जाऊन सर्वाना विश्वबंधुत्वाचा संदेश दिला. सन १९४२ मध्ये ‘भारत छोडो ‘ आंदोलनाच्या वेळी त्यांना अटक झाली होती. स्वातंत्र्य लढ्यासाठी त्यांनी रचलेले पद ” आते ही नाथ हमारे ” स्फुर्तीगान ठरले होते. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

वारखेड या गावी गुरु आडकोजी महाराज यांच्याकडून आध्यात्मिक दीक्षा घेतली होती. लहानपणी, संत तुकडोजी महाराजांनी आत्म-अनुभूतीसाठी कठोर तपश्चर्या आणि आध्यात्मिक व्यायाम केले. १९३७ आणि १९४४ मध्ये आध्यात्मिक शिक्षक मेहेर बाबांसाठी त्यांनी हिंदी व मराठी भाषेत ३००० हून अधिक भजन लिहिलेले उत्तम वक्ते आणि संगीतकार होते. त्यांनी धर्म, समाज, राष्ट्र आणि शिक्षण या विषयावर अनेक लेख लिहिले आहेत. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

त्यांनी विद्यमान धार्मिक पंथ आणि इतर विचारसरणींचा अभ्यास केला आणि भाविकांच्या धार्मिक आणि धर्मनिरपेक्ष समस्यांविषयी चर्चा केली. सामाजिक-अध्यात्मची पुन्हा व्याख्या करण्याची आणि देशाचे पुनरुज्जीवन व जागृत करण्याचा त्यांचा संकल्प होता.

१९४१ मध्ये तुकडोजी महाराजांनी वैयक्तिक सत्याग्रह केला आणि त्यांनी ‘भारत छोडो’ चळवळीच्या जनउद्रोहात भाग घेतला. त्यांनी ब्रिटीश राज्यकर्त्यांनी स्वीकारलेल्या अमानुष दडपशाहीचा कडाडून विरोध केला. १९४२ मध्ये त्याला अटक करण्यात आली होती आणि नागपूर आणि रायपूर मध्यवर्ती कारागृहात टाकण्यात आले होते. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर संत तुकडोजी महाराज यांनी ग्रामीण पुनर्रचनावर लक्ष केंद्रित केले. त्यांनी अखिल भारतीय श्री गुरुदेव सेवा मंडळ स्थापन केले आणि एकात्मिक ग्रामीण विकासासाठी अनेक कार्यक्रम विकसित केले. त्यांचे कार्य इतके प्रभावी होते की, त्यावेळी भारताचे राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांनी त्यांना ‘राष्ट्रसंत’ ही पदवी बहाल केली. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

ते विश्व हिंदू परिषदेचे संस्थापक उपाध्यक्षांपैकी एक होते. बंगाल दुष्काळ (१९४५), चीन युद्धाच्या वेळी (१९६२) आणि पाकिस्तानचा हल्ला (१९६५), कोयना भूकंप विनाश (१९६२) या काळात त्यांनी राष्ट्रीय हेतूसाठी अनेक आघाड्यांवर काम केले. राष्ट्र संत तुकडोजी महाराज आपापल्या अभियानात बाधित व संघटनात्मक विधायक मदतकार्य करण्यासाठी गेले. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

त्यांनी आचार्य विनोभा भावे यांच्या भूदान चळवळीत भाग घेतला. १९५५ मध्ये जपानमधील जागतिक धर्म आणि जागतिक शांतता परिषदेत त्यांनी भाग घेतला. ग्रामीण विकास आणि राष्ट्रीय पुनर्रचना यांना प्रेरणा देणाऱ्या त्यांच्या ‘ग्रामगीते’त त्यांनी नमूद केले आहे. त्यांनी देवाची भक्ती मानवजातीला व राष्ट्राच्या सेवेत रूपांतरित करण्यासाठी परिश्रम घेतले. Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

त्यांनी पारंपारिक प्रार्थना संघटनेचे शिस्तबद्ध, व्यापक सामाजिक कार्य करणार्‍या तरुण पुरुष आणि स्त्रियांच्या व्यापक समूहांमध्ये रूपांतर केले. ११ ऑक्टोबर १९६८ रोजी त्यांनी आपले शरीर सोडले. राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराजांची जयंती ३० एप्रिल रोजी आहे.  Sant Tukdoji Maharaj Information In Marathi

तुकडोजी महाराजांनी लिहिलेले ग्रंथ :-

  • ग्रामगीता
  • सार्थ आनंदमृत
  • सार्थ आत्म्प्रभाव
  • गीताप्रसाद
  • बोधामृत
  • लहरकी बरखा
  • अनुभव प्रकाश

हे सुद्धा अवश्य वाचा :-

Share on:

Leave a Comment

error: Content is protected !!