महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi

Mahatma Gandhi Essay In Marathi आज इथे आम्ही महात्मा गांधी वर मराठी निबंध लिहित आहोत . हा निबंध १००, २००, ३०० तसेच ४००   शब्दांत लिहिलेला आहेत. हा निबंध इयत्ता पहिली ते बारावी पर्यंतच्या सर्व विद्यार्थ्यांना आवश्यक असू शकते.

Mahatma Gandhi Essay In Marathi

महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi

महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi (१०० शब्दांत)

महात्मा गांधी म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या मोहनदास करमचंद गांधी यांचा जन्म २ ऑक्टोबर १८६९ रोजी झाला. महात्मा गांधी पेशाने वकील होते. जर त्यांनी कायद्याचा अभ्यास करून फक्त वकिली केली असती तर आरामदायी जीवन व्यतीत केले असते. तथापि, त्यांनी त्याऐवजी भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यात भाग घेत ब्रिटीशांशी लढा देण्याचे निवडले. त्यांनी विविध स्वातंत्र्य चळवळी केल्या आणि अनेक भारतीय नागरिकांनाही यात सामील होण्यासाठी प्रेरित केले. या हालचालींचा इंग्रजांवर मोठा परिणाम झाला.

आपल्या काळातील इतर नेत्यांपेक्षा गांधीजींनी इंग्रजांना पळवून लावण्यासाठी हिंसक आणि आक्रमक पध्दतीचा अवलंब केला नाही. त्यांनी सत्य आणि अहिंसेचा मार्ग स्वीकारला आणि त्याला मोठ्या संख्येने भारतीयांनी पाठिंबा दर्शविला. ब्रिटीशांच्या राजवटीपासून भारताला मुक्त करण्यात त्यांचा सिंहाचा वाटा होता.

महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi (२०० शब्दांत)

असंख्य भारतीय नेत्यांनी भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यात भाग घेतला आणि आम्हाला त्या प्रत्येकाबद्दल मोठा आदर आहे. त्यांच्या संयुक्त प्रयत्नांमुळेच आम्हाला स्वातंत्र्य मिळाले. तथापि, महात्मा गांधींसारखा भारतीय नागरिकांच्या मनावर कोणत्याही गोष्टीचा परिणाम झाला नाही. गांधीजींना राष्ट्राचे जनक म्हणतात.

महात्मा गांधींनी योग्य वाट दाखविली :-

एखाद्या वडिलांप्रमाणेच त्यांनी कोट्यवधी भारतीयांना जीवनातल्या योग्य मार्गाकडे नेले. त्यांनी आपल्या लोकांना सत्य बोलण्यास शिकवले ज्याचे परिणाम काय असले तरी ते सत्य बोलू शकेल. सत्य स्वीकारण्याचे व बोलण्याचे धैर्य असेल तरच जीवनात यश मिळू शकते यावर त्यांचा ठाम विश्वास होता. सत्याच्या मार्गावर चालणाऱ्या व्यक्तीला कदाचित अडचणींना सामोरे जावे लागते परंतु शेवटी सत्याचाच विजय होणार. त्यांनी आपल्या लोकांना त्यांच्या योजना पुढे नेण्यासाठी अहिंसक मार्गांचा अवलंब करण्यासाठी उद्युक्त केले आणि प्रेरणा दिली.

महात्मा गांधी यांनी पदभार स्वीकारला :-

वडिलांप्रमाणेच महात्मा गांधींनीही भारतीय नागरिकांना इंग्रजांच्या तावडीतून मुक्त करण्याची जबाबदारी घेतली. त्यांनी ब्रिटीशांच्या विरोधात विविध चळवळी सुरू केल्या आणि लोकांना त्यात सहभागी होण्यासाठी प्रेरित केले. त्यांनी सभा घेतल्या आणि लोकांना स्वातंत्र्यलढ्यात सहभागी होण्यासाठी प्रेरित होण्यासाठी व्याख्याने दिली. त्याने आपल्या अनुयायांना मार्गदर्शन केले आणि त्यांना योग्य दिशेने नेले.

निष्कर्ष :-

महात्मा गांधींना बापू तसेच राष्ट्रपिता म्हणून संबोधले जात असे. भारतीय नागरिक दरवर्षी २ ऑक्टोबरला त्यांचा वाढदिवस गांधी जयंती म्हणून मोठ्या उत्साहात साजरा करतात. त्यांचा वाढदिवस हा भारताच्या तीन राष्ट्रीय सणांपैकी एक आहे. गांधी जयंतीनिमित्त सर्वांना राष्ट्रीय सुट्टी असते.

महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi (३०० शब्दांत)

महात्मा गांधी यांचा जन्म गुजरात राज्यात पोरबंदर येथे हिंदू व्यापारी जातीच्या कुटुंबात झाला होता. ते मोठे झाले आणि भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीत सक्रिय सहभाग घेतलेले एक कार्यकर्ता आणि नेता झाले. त्यांनी इतर नेत्यांसाठी तसेच त्यांच्या नेतृत्वात स्वातंत्र्य चळवळीत सामील झालेल्या सर्वसामान्यांसाठी प्रेरणा म्हणून काम केले.

महात्मा गांधींचे जीवन :-

मोहनदास करमचंद गांधी यांचा जन्म २ ऑक्टोबर १८६९ रोजी करमचंद उत्तमचंद गांधी आणि पुतलीबाई यांच्यात झाला. त्यांचे वडील करमचंद गांधी पोरबंदरचे दिवाण असताना त्यांची आई गृहिणी होती. त्यांचे वडील नंतर राजकोटचे दिवाण झाले. करमचंद गांधी आणि पुतलीबाई यांना लक्ष्मीदास, रालीयातबहन, कारसनदास आणि मोहनदास अशी चार मुले होती.

असे म्हटले जाते की लहान असताना गांधीजी एक लाजाळू आणि आरक्षित मूल होते परंतु ते नेहमी हुशार असत. लहानपणापासून राजा हरिश्चंद्र आणि श्रावण कुमार यांच्या कथांनी त्यांच्यावर खूप परिणाम केला. या कथांमुळे त्यांनी सत्याच्या मार्गावर जाण्यासाठी प्रेरित केले असे दिसते. अत्यंत धार्मिक महिला असलेल्या गांधीजींच्या आईनेही त्यांच्यासाठी प्रेरणा म्हणून काम केले.

गांधींनी मे १८८३ मध्ये वयाच्या १३ व्या वर्षी कस्तुरबाई माखनजी कपाडियाशी लग्न केले. कस्तुरबा गांधी त्यावेळी अवघ्या १४ वर्षांच्या होत्या.

महात्मा गांधींचे शिक्षण :-

गांधीजींनी राजकोटमधील स्थानिक शाळांमध्ये शिक्षण घेतले. त्यांना वाचनाची आवड निर्माण झाली असली तरी ते शाळेत सरासरी हजर राहणारे विद्यार्थी होते. ते शाळेमध्ये नियमित वर्गात राहत असे पण खेळाच्या कार्यात त्यांना रस नव्हता.

गांधी गरीब कुटुंबात जन्माला आले आणि त्यांनी परवडणार्‍या स्वस्त महाविद्यालयातून शिक्षण घेतले. ब्राह्मण पुजारी आणि कौटुंबिक मित्र मावजी दवे जोशीजी यांनी गांधी आणि त्यांच्या कुटुंबीयांना लंडनमधील कायद्याच्या अभ्यासाचा विचार करावा, असा सल्ला दिला. जुलै १८८८ मध्ये त्यांची पत्नी कस्तुरबाने त्यांच्या पहिल्या मुलास जन्म दिला. गांधींनी आपली पत्नी व कुटुंबीय सोडले आणि घराबाहेर पडून गेले याबद्दल त्याची आई फारशी सहमत नव्हती.

१० ऑगस्ट १८८८ रोजी गांधी १८ वर्षे वयाचे असताना ते पोरबंदर सोडून मुंबई ला राहण्यास गेले.

निष्कर्ष :-

गांधीजी उच्च मूल्ये असलेले एक कठोर परिश्रम करणारे होते. साध्या राहणीमान आणि उच्च विचारसरणीवर त्यांचा विश्वास होता. त्यांचे जीवन खरोखरच इतरांसाठी प्रेरणास्थान आहे.

महात्मा गांधी निबंध मराठी Mahatma Gandhi Essay In Marathi (४०० शब्दांत)

महात्मा गांधी इंग्रजांशी लढण्याच्या अनोख्या मार्गांमुळे परिचित होते. बहुतेक स्वातंत्र्यसैनिकांपेक्षा त्यांची विचारसरणी वेगळी होती. ब्रिटीशांनी भारतीयांशी क्रौर्याने वागले. ते त्यांच्याशी प्राण्यांप्रमाणे वागले. त्यांनी त्यांना कामावर लादले. ब्रिटिशांशी लढा देण्यासाठी पुढे आलेल्या अनेक भारतीयांमध्ये याचा राग आला. दुखावलेल्या आणि संतापाच्या भावनेने भरलेल्या व्यक्तींनी ब्रिटीश अधिकाऱ्यांना देशाबाहेर घालवण्यासाठी हल्ले केले. तथापि, इतरांना चकित करून महात्मा गांधींनी पूर्णपणे भिन्न मार्ग निवडला.

भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात महात्मा गांधी हे प्रमुख नेते होते. सत्य आणि अहिंसा यावर त्यांचा ठाम विश्वास होता. ब्रिटिशांशी लढा देण्यासाठी त्यांनी सत्याग्रहाचा मार्ग अवलंबला आणि त्यात असंख्य भारतीय सामील झाले.

काही स्वातंत्र्यसैनिकांनी त्यांच्या विचारसरणीला विरोध दर्शविला आणि असा विश्वास ठेवला की केवळ आक्रमक चळवळी आणि हिंसक पद्धतींचा वापर करून इंग्रजांना केवळ देशातून हाकलले जाऊ शकते. तथापि, गांधीजींनी त्यांच्या स्वतःच्या अनोख्या मार्गांनी इंग्रजांशी लढाई सुरू ठेवली. स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी त्यांनी विविध सत्याग्रह आंदोलन केले. त्यापैकी काही आहेत:

असहकार आंदोलन :-

ही चळवळ महात्मा गांधींनी ऑगस्ट १९२० मध्ये सुरू केली होती. दुर्दैवी जालियनवाला बाग हत्याकांडांना बापूंचे उत्तर होते. या चळवळीत हजारो भारतीय त्याच्यात सामील झाले. त्यांनी ब्रिटिशांनी विकलेला माल खरेदी करण्यास नकार देऊन अहिंसेचा मार्ग धरला. त्यांनी स्थानिक उत्पादने वापरण्यास सुरुवात केली ज्यामुळे देशातील ब्रिटिश व्यवसायाला अडथळा निर्माण झाला. गांधीजींनी भारतीयांना स्वत: खादीचे कपडे बनवून आत्मनिर्भर होण्याचे आवाहन केले. लोकांनी खादीचे कपडे बनविण्यास सुरुवात केली आणि ब्रिटिश वस्तूंवर बहिष्कार टाकला. यामुळे केवळ ब्रिटीश साम्राज्य हादरलेच नाही तर भारतीयांनाही जवळ आणले आणि एकत्र राहण्याची शक्ती मिळवून दिली.

दांडी यात्रा व मीठ सत्याग्रह :-

गांधीजींनी १९३० मध्ये ७८ स्वयंसेवकांसह दांडी यात्रा सुरू केली. ब्रिटिश सरकारने सुरू केलेल्या मिठावरील कर आकारणीविरूद्ध त्यांची ही अहिंसक प्रतिक्रिया होती. गांधीजी आणि त्यांचे अनुयायी समुद्राच्या पाण्यापासून मीठ तयार करण्यासाठी गुजरातच्या किनार्‍यावरील दांडी गावी गेले. १२ मार्च ते ६ एप्रिल या कालावधीत सुमारे २५ दिवस हा मोर्चा निघाला. या २५ दिवसांत गांधीजी आणि त्यांच्या अनुयायांनी ४०० किमी अंतर साबरमती आश्रम ते दांडी पर्यंत कूच केले. त्यांच्या मार्गात असंख्य लोक सामील झाले. या चळवळीचा ब्रिटीशांवर आणखी मोठा परिणाम झाला.

भारत छोडो आंदोलन :-

महात्मा गांधींनी सुरू केलेली ही आणखी एक चळवळ होती. भारत छोडो आंदोलन ऑगस्ट १९४२ मध्ये सुरू झाली आणि स्वातंत्र्यलढ्याच्या भारताच्या इतिहासातील एक प्रमुख चळवळ ठरली. या चळवळीच्या वेळी गांधीजी आणि इतर अनेक नेत्यांना अटक झाली. बाहेरचे लोक देशातील विविध ठिकाणी मिरवणूक आणि निषेध करत राहिले. नि:स्वार्थपणे लढणार्‍या मोठी संख्या असलेल्या लोकांनी त्यांचे समर्थन केले.

निष्कर्ष :-

गांधीजी यांच्या नेतृत्वात सर्व चळवळींनी स्वातंत्र्यलढ्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. गांधीजींच्या विचारसरणीने त्यांच्या काळात हजारो भारतीयांना प्रेरित केले आणि आजही तरुणांना प्रभावित करत आहेत. त्याला राष्ट्राचे जनक म्हटले जाते यात काही आश्चर्य नाही.

 हे निबंध सुद्धा वाचा :-

Share on:

Leave a Comment

error: Content is protected !!